Chemia Liceum Gimnazjum Testy Matura
Powrót
Zadanie ID:1341

[2009] Polichlorek winylu (PVC) otrzymuje się z etenu i chloru w procesie, który można przedstawić za pomocą poniższych schematów reakcji I i II oraz równania reakcji III.

I.  CH2 = CH2 + Cl2 A
II.  A (katalizator / temperatura) → CH2 = CHCl + B
III n CH2 = CHCl (katalizator / temperatura / ciśnienie) → [- CH2 – CHCl- ] n

a) Dokonaj analizy schematów i podaj wzór półstrukturalny (grupowy) substancji A
oraz wzór substancji B.

Wzór półstrukturalny (grupowy) substancji A: ................................
Wzór substancji B: ...........................

b) Określ typy reakcji I i II, posługując się podziałem charakterystycznym dla chemii
organicznej.
Typ reakcji I: ........................................
Typ reakcji II: .......................................



Zadanie ID:1343

[2008] W wyniku reakcji addycji chlorowodoru do węglowodoru X powstaje chloroeten (chlorek winylu) o wzorze H2C=CH−Cl .

Napisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych,

a) równanie reakcji węglowodoru X z chlorowodorem.
b) równanie reakcji chloroetenu z wodorem wobec katalizatora.



Zadanie ID:1344

[2008] W wyniku reakcji addycji chlorowodoru do węglowodoru X powstaje chloroeten (chlorek winylu) o wzorze H2C=CH−Cl. Chloroeten ma zdolność ulegania reakcji polimeryzacji.

Spośród poniżej przedstawionych wzorów wybierz ten, który ilustruje budowę fragmentu łańcucha produktu polimeryzacji chloroetenu (chlorku winylu).

Zaznacz odpowiedź A, B, C lub D.

zadania maturalne z chemii



Zadanie ID:1347

[2010] W wyniku całkowitego spalenia 1 mola cząsteczek węglowodoru X powstały 2 mole cząsteczek wody i 3 mole cząsteczek tlenku węgla(IV).
 

a) Napisz, stosując wzór sumaryczny węglowodoru X, równanie opisanej reakcji spalania.
 

b) Narysuj wzór półstrukturalny (grupowy) węglowodoru, który może być związkiem X.



Zadanie ID:1348

[2010] W wysokiej temperaturze i pod wysokim ciśnieniem węglowodory nasycone (alkany) ulegają tzw. krakingowi termicznemu. Podczas krakingu następuje rozerwanie wiązania węgiel – węgiel, wskutek czego z cząsteczki alkanu powstają dwie cząsteczki: jedna alkanu, a druga alkenu. Rozerwanie wiązania węgiel – węgiel może zachodzić w różnych miejscach łańcucha węglowego cząsteczki alkanu, stąd produktami krakingu są zwykle mieszaniny węglowodorów.


Napisz nazwy systematyczne wszystkich par węglowodorów, które mogą powstać w procesie krakingu termicznego n-butanu.
........................................ i .......................................
........................................ i .......................................



Zadanie ID:1349

[2010] Podkreśl właściwe zakończenie zdania.


Dwa węglowodory pent-1-en i but-1-en
A. zawierają w cząsteczkach różną liczbę grup metylowych –CH3.
B. różnią się (wyrażoną w % masowych) zawartością węgla i wodoru.
C. są względem siebie izomerami.
D. są homologami etenu.



Zadanie ID:1351

[2010] Spośród przedstawionych wzorów podkreśl ten, który przedstawia budowę fragmentu łańcucha polimeru stanowiącego produkt reakcji przebiegającej wg schematu:

eten -> polimer

zadania maturalne chemia



Zadanie ID:1352

[2007] Wpisz znak X w odpowiednie pola obok podanych zdań, wskazując, czy zdania te są prawdziwe, czy fałszywe.

  prawda fałsz
Wzór ogólny alkenów to CnH2n.    
Dwa różne węglowodory o wzorze C4H10 stanowią parę izomerów.    
Węglowodory o wzorach C3H8 i C4H8 należą do tego samego szeregu homologicznego.    
Cząsteczka węglowodoru łańcuchowego o wzorze C6H10 posiada jedno wiązanie podwójne.    

 



Zadanie ID:1353

[2007] W dwóch probówkach znajdują się bezbarwne, ciekłe węglowodory: heks-1-en (1-heksen) i benzen.

Wyjaśnij, porównując budowę obu węglowodorów, dlaczego stosując wodny roztwór KMnO4 można rozróżnić te ciecze.

Opisz, jak przeprowadzisz odpowiednie doświadczenie, oraz napisz, jakie będą obserwacje w przypadku każdego węglowodoru.

 

Wyjaśnienie


heks-1-en: ..........................................

benzen: ................................................

 

Opis doświadczenia

....................................................................

Obserwacje

heks-1-en: ..........................................................

benzen: ...............................................................



Zadanie ID:1354

[2007 R] W laboratorium etan otrzymuje się ogrzewając chlorometan z sodem.

Reakcja zachodzi zgodnie z równaniem:

2CH3Cl + 2Na --T-->CH3CH3 + 2NaCl

Napisz równanie reakcji otrzymywania n-butanu opisaną metodą.

Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.



Zadanie ID:1355

[2008 R] Zaprojektuj doświadczenie, którego przebieg pozwoli odróżnić propan od propenu. W tym celu:

 a) napisz, jaką różnicę w budowie cząsteczek tych związków weźmiesz pod uwagę, planując eksperyment;

 b) wybierz z podanej poniżej listy odczynnik, który użyjesz w doświadczeniu:
• zawiesina świeżo strąconego wodorotlenku miedzi(II),
• silnie zakwaszony wodny roztwór manganianu(VII) potasu,
• wodny roztwór chlorku żelaza(III);

c) napisz, jakie obserwacje potwierdzą obecność propanu w probówce I i propenu
w probówce II po wprowadzeniu tych gazów do wybranego odczynnika.

Barwa zawartości probówki:

Probówka I - propan:

przed zmieszaniem reagentów ...................

po zmieszaniu reagentów ....................

Probówka II - propen

przed zmieszaniem reagentów ...................

po zmieszaniu reagentów ....................

 



Zadanie ID:1356

[2008 R]

a) Spośród poniższych wzorów wybierz te, które przedstawiają izomery 2-chlorobutanu i odpowiadają typom izomerii wymienionym w tabeli.

 zadania maturalne z chemii

Każdemu typowi izomerii przyporządkuj numer wzoru, wpisując go do tabeli.
CH3CH2CHClCH3

Typ izomerii Numer wzoru
szkieletowa  
położenia podstawnika  

 

b) Oceń prawdziwość poniższych zdań, wpisując literę P, jeżeli uznasz zdanie za prawdziwe, lub literę F, jeżeli uznasz je za fałszywe.

1. 2-chlorobutan występuje w postaci dwóch izomerów geometrycznych cis i trans (Z i E), ponieważ w jego cząsteczce drugi atom węgla połączony jest z atomem chloru, atomem wodoru i grupą metylową, a trzeci atom węgla – z dwoma atomami wodoru i grupą metylową. P/F

2. 2-chlorobutan występuje w postaci pary enancjomerów, ponieważ w jego cząsteczce istnieje atom węgla połączony z czterema różnymi podstawnikami. P/F



Zadanie ID:1357

[2009 R] Pent-2-en otrzymano z pent-1-enu w wyniku dwuetapowego procesu. W etapie 1 dokonano addycji chlorowodoru do pent-1-enu i otrzymano monochloropochodną pentanu (produkt główny). W etapie 2, w podwyższonej temperaturze i w alkoholowym roztworze wodorotlenku potasu, przeprowadzono reakcję eliminacji chlorowodoru z tej monochloropochodnej. Głównym produktem tej reakcji był pent-2-en.

a) Napisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równania reakcji tego procesu. W równaniu reakcji etapu 2 uwzględnij warunki procesu.


W procesie eliminacji HCl z monochloropochodnej atom wodoru odrywa się od jednego z dwóch atomów węgla sąsiadujących z tym atomem węgla, który połączony jest z atomem chloru.

b) Dokonaj analizy równania reakcji etapu 2 i sformułuj regułę dotyczącą przebiegu reakcji eliminacji (podobną do reguły Markownikowa dla reakcji addycji).

Uzupełnij poniższe zdanie, wpisując w wolne miejsce słowo mniejszą albo większą.


Głównym produktem eliminacji HCl z monochloropochodnej jest związek, który powstaje w wyniku oderwania atomu wodoru od atomu węgla połączonego z .................................... liczbą atomów wodoru.



Zadanie ID:1358

[2009 R] Podaj liczbę wszystkich wiązań σ i wiązań π w cząsteczce węglowodoru o podanym wzorze.

zadania maturalne węglowodory

Liczba wiązań σ: .....................
Liczba wiązań π: .....................



Zadanie ID:1359

[2010 R] Narysuj wzór strukturalny lub półstrukturalny (grupowy) węglowodoru, w którego cząsteczce występuje osiem wiązań σ i jedno wiązanie π.



Zadanie ID:1360

[2010 R] Narysuj wzór izomeru geometrycznego cis węglowodoru o wzorze grupowym
 

CH3–CH2–CH=CH–CH2–CH3



Zadanie ID:1361

[2010 R] Spośród powyższych wzorów wybierz wszystkie, które są wzorami izomerów 1,2-dimetylobenzenu (napisz numery, którymi je oznaczono).

zadania maturalne węglowodory



Zadanie ID:1365

[2011] Posługując się podziałem charakterystycznym dla chemii organicznej, określ typ reakcji:

a) C6H6 + HNO3     —(H2SO4)-->     C6H5NO2    + H2O

b) eten  ---------> chloroetan 



Zadanie ID:1374

[2011] Alkany pod wpływem promieniowania ultrafioletowego reagują z bromem. Z każdego alkanu zawierającego więcej niż 2 atomy węgla może powstać różna liczba izomerycznych monobromopochodnych, zależnie od tego, który atom wodoru zostaje zastąpiony przez atom bromu. W temperaturze około 100oC głównym produktem jest ten, w którym atom bromu został podstawiony do atomu węgla połączonego z mniejszą liczbą atomów wodoru.

Zadanie 1. W reakcji 2-metylopropanu z bromem przebiegającej pod wpływem promieniowania ultrafioletowego powstała mieszanina izomerycznych monobromopochodnych.

Ustal, ile izomerów powstanie w wyniku opisanej przemiany. Napisz wzór półstrukturalny (grupowy) jednego izomeru oraz podaj jego nazwę systematyczną.


Liczba powstałych izomerów: .......................

Zadanie 2. 
a) Stosując wzory sumaryczne związków organicznych, napisz równanie reakcji bromu z n-butanem (zmieszanych w stosunku objętościowym 1 : 1) przebiegającej pod wpływem promieniowania ultrafioletowego w temperaturze około 100 ºC.

.....................................................................................................................................

b) Podaj wzór półstrukturalny (grupowy) głównego produktu tej przemiany.



Zadanie ID:1377

[2011] W laboratorium chemicznym alkany można otrzymać kilkoma sposobami, między innymi w reakcji halogenków alkilów z sodem przeprowadzonej w podwyższonej temperaturze. Przemiana ta prowadzi do wydłużenia łańcucha węglowego. Charakterystycznymi dla alkanów są przemiany z substancjami niepolarnymi. Taką reakcją jest podstawienie, np. atomu chloru w miejsce atomu wodoru, przebiegające pod wpływem światła lub ogrzania. Powstająca w tej przemianie monochloropochodna może – w podwyższonej temperaturze i w alkoholowym roztworze wodorotlenku potasu – ulegać reakcji eliminacji, tworząc związek nienasycony. Powstały alken przyłącza wodę w obecności kwasu siarkowego(VI), dając alkohol.
Opisane przemiany można przedstawić poniższym schematem.
CH3Cl  —1→ CH3CH3  —2→  CH3CH2Cl  —3→ CH2=CH24→ CH3CH2OH

a) Napisz, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych, równania reakcji oznaczonych na podanym schemacie numerami 1, 3. Skorzystaj z informacji i w równaniach reakcji (nad strzałkami) napisz warunki, w jakich zachodzą te przemiany.

b) Określ, według jakiego mechanizmu: elektrofilowego, nukleofilowego czy rodnikowego przebiega reakcja oznaczona na schemacie numerem 2.

c) Określ, czy nieorganiczny reagent reakcji oznaczonej na schemacie numerem 4 jest czynnikiem elektrofilowym, czy nukleofilowym. 



Zadanie ID:1627

[2007] Podaj liczbę wiązań σ i liczbę wiązań π w cząsteczce węglowodoru o wzorze

CH2=C(CH3)-C≡CH



Powrót

Załóż konto | Zaloguj się

Copyright 2011-2019Chem24.pl Ta strona internetowa wykorzystuje pliki cookies. Możesz określić metody zapisywania oraz dostępu do cookies w swojej przeglądarce internetowej lub w konfiguracji usługi.