Zadania maturalne z chemii – Izotopy, promieniotwórczość – liceum
Dział Izotopy i promieniotwórczość to jeden z tych fragmentów chemii, w których teoria łączy się z realnymi zjawiskami zachodzącymi w jądrze atomowym. Pracując z poniższymi zadaniami maturalnymi z chemii dotyczącymi izotopów, rozpadu promieniotwórczego i okresu półtrwania , uczeń uczy się analizować przemiany jądrowe, zapisywać równania reakcji jądrowych, rozpoznawać typy promieniowania (α, β–) oraz obliczać zmiany liczby masowej i atomowej w kolejnych etapach rozpadu. To właśnie te umiejętności są regularnie sprawdzane w arkuszach maturalnych z chemii rozszerzonej.
Zestaw obejmuje typowe zadania, takie jak: „jak ustalić pierwotny nuklid na podstawie produktu rozpadu?”, „jak odczytać z wykresu okres półtrwania izotopu?”, „jak obliczyć liczbę atomów pozostałych po określonym czasie?”, czy „jak interpretować szeregi promieniotwórcze toru lub uranu?”. Dzięki temu uczeń nie tylko utrwala definicje, ale przede wszystkim uczy się praktycznego stosowania praw rządzących promieniotwórczością.
Regularna praca z zadaniami z działu Izotopy i promieniotwórczość – matura rozszerzona pozwala zbudować pewność w obliczeniach, zrozumieć mechanizmy przemian jądrowych i przygotować się do zadań, które bardzo często pojawiają się w egzaminach.
Chcesz zobaczyć pełne rozwiązania krok po kroku?
Uzyskaj dostęp do 1137 zadań z chemii i ucz się skutecznie.
Odblokuj pełną treść Dołącz do setek uczniów przygotowujących się do sprawdzianów i matury.
Poniżej znajdziesz przykładowe zadania z działu Izotopy, promieniotwórczość (2011-2012 r.) . Pełny zbiór zawiera 1137 z chemii rozszerzonej.
Zadanie ID: 1596
[2012] Poniższy schemat przedstawia początkowy fragment szeregu promieniotwórczego toru. Numerami w kółkach oznaczono kolejne człony tego szeregu, a strzałkami przemiany (α lub β– ), jakim ich jądra ulegają.
1) Określ liczbę protonów i liczbę neutronów w jądrze izotopu oznaczonego numerem 1.
Liczba protonów: ..........................
Liczba neutronów: ........................
2) W miejsce X, Y i Z, wpisz symbol i liczbę atomową pierwiastka, którego izotop oznaczono numerem 3, oraz liczbę masową tego izotopu.
X Y Z
3) Określ typ przemian jądrowych (α lub β– ) oznaczonych strzałkami I i III.
Typ przemiany I: .........................
Typ przemiany III: ........................
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 1597
[2012] Poniższy wykres przedstawia zależność masy trzech izotopów promieniotwórczych od czasu.
1) Wskaż najtrwalszy izotop (1, 2 lub 3).
Numer, którym oznaczono najtrwalszy izotop: ..................
2) Oszacuj okres półtrwania izotopu oznaczonego numerem 2.
Okres półtrwania izotopu oznaczonego numerem 2 wynosi około ....................... dni.
3) Oszacuj, ile miligramów izotopu oznaczonego numerem 3 uległo rozpadowi w czasie 8 dni.
W czasie 8 dni uległo rozpadowi .................... mg izotopu oznaczonego numerem 3.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 1599
[2012] W wyniku rozpadu jądra atomowego pewnego promieniotwórczego pierwiastka E nastąpiła dwukrotna emisja cząstki α i jednokrotna emisja cząstki β– . Produktem rozpadu był 212 83 Bi.
Ustal liczbę atomową i symbol pierwiastka E oraz liczbę masową jego izotopu. Zapisz w postaci A Z E.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 1606
[2011] Uzupełnij zdania, wpisując określenia wybrane z poniższego zestawu:
zmniejszy się, zwiększy się, nie ulegnie zmianie.
− liczba masowa jądra ......................................., natomiast ładunek ........................................................ o jeden ładunek elementarny.
W wyniku emisji cząstki α liczba masowa jądra ........................................................ o cztery jednostki, a jego ładunek ........................................................ o dwa ładunki elementarne.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 1608
[2011] Tryt 3 H (T) jest nietrwałym izotopem wodoru o okresie półtrwania 12,3 lat, który emituje cząstki β– . Powstaje on między innymi w wyższych warstwach atmosfery na skutek zderzeń neutronów z atomami azotu 14 N. W przemianie tej obok trytu powstaje także trwały izotop węgla.
Tryt w reakcji z tlenem tworzy wodę trytową, która w opadach przedostaje się do wód powierzchniowych. Szacuje się, że w 1 cm3 wody będącej w naturalnym obiegu znajduje się 6·104 atomów trytu.
Zad 1. Napisz równanie reakcji wytwarzania trytu w wyższych warstwach atmosfery.
Zad 2. Podaj w przybliżeniu, w ilu dm3 wody będącej w naturalnym obiegu znajduje się 1mol atomów trytu.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 1609
[2011] Tryt 3 H (T) jest nietrwałym izotopem wodoru o okresie półtrwania 12,3 lat, który emituje cząstki β– . Powstaje on między innymi w wyższych warstwach atmosfery na skutek zderzeń neutronów z atomami azotu 14 N. W przemianie tej obok trytu powstaje także trwały izotop węgla.
Tryt w reakcji z tlenem tworzy wodę trytową, która w opadach przedostaje się do wód powierzchniowych. Szacuje się, że w 1 cm3 wody będącej w naturalnym obiegu znajduje się 6·104 atomów trytu.
Próbkę wody o objętości 10 cm3 umieszczono w naczyniu i szczelnie zamknięto.Na podstawie wykresu przedstawiającego zależność liczby atomów trytu w 1 cm3 wody od czasu oszacuj, ile atomów trytu pozostanie w próbce wody o objętości 10cm3 po 40 latach.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 2563
2012.VI. / Zadanie 1. (1 pkt) 235 U przebiega zgodnie ze schematem:235 92 U + 1 0 n → 92 36 Kr + A Z E + 31 0 nPodaj symbol oraz liczbę atomową i liczbę masową nuklidu A Z E.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
Zadanie ID: 2568
2012.V. Zadanie 4. (1 pkt) Napisz równanie przemiany jądrowej oznaczonej na schemacie numerem III. Podaj symbole oraz wartości liczby masowej i liczby atomowej jąder, będących substratami i produktami tej przemiany.
Rozwiązanie tylko dla zalogowanych
