Chemia Liceum Gimnazjum Testy Matura

Powrót

Kwasy nieorganiczne

 Wzór ogólny: HnR (H-atom wodoru, R- reszta kwasowa, n- ilość atomów wodoru, wartościowość reszty kwasowej).

Wzory i nazwy kwasów, które musisz znać.
HCl - kwas chlorowodorowy (solny), HF - kwas fluorowodorowy, HBr - kwas bromowodorowy
H2S - kwas siarkowodorowy

HCN - kwas cyjanowodorowy
HNO3 - kwas azotowy(V) , HNO2 -kwas azotowy(III)
HClO - kwas chlorowy(I), HClO2 - kwas chlorowy(III), HClO3 - kwas chlorowy(V), HClO4 - kwas chlorowy(VII)
H2SO4 - kwas siarkowy(VI), H2SO3 - kwas siarkowy(IV)
H3PO4 - kwas ortofosforowy(V)
H2CO3 - kwas węglowy(IV)
H2SiO3 - kwas metakrzemowy(IV)


Podział kwasów

Kwasy nieorganiczne
Obecność atomów tlenu Liczba atomów wodoru

tlenowe
HClO, H2SO3, H2SO4, HNO3

beztlenowe
HCl, H2S, HBr

jednoprotonowe
HNO3, HClO4

wieloprotonowe
H3PO4, H2CO3

Uwaga. Kwasy wieloprotonowe: określamy ilość atomów wodoru połączoną z tlenem, które odłączają się podczas dysocjacji.

Trwałość kwasów
kwasy trwałe (np.  H2SO4 , HNO3 ,  H3PO4 )
kwasy nietrwałe (łatwo ulegają rozkładowi do tlenków, np. H2CO3 lub uwalniają rozpuszczony gaz np. H2S)
H2CO3 → CO2 + H2O


 

Otrzymywanie niektórych kwasów

Tlenek kwasowy (bezwodnik kwasowy) + woda  → kwas tlenowy
CO2 + H2O → H2CO3
SO2 + H2O → H2SO3
N2O5 + H2O → 2HNO3
P4O10 + 6H2O → 4H3PO4
Cl2O7 + H2O → 2HClO4

Nie wszystkie tlenki kwasowe reagują  wodą (np. B2O3, SiO2).
Tlenki reagujące z wodą z utworzeniem kwasów to bezwodniki kwasowe.

Rozpuszczanie wodorku niemetalu w wodzie (kwasy beztlenowe)

− kwas chlorowodorowy (rozpuszczenie chlorowodoru w wodzie)
- kwas siarkowodorowy (rozpuszczenie siarkowodoru w wodzie)

Kwasy, których tlenki kwasowe nie reagują z wodą można otrzymać w innych reakcjach

K2SiO3 + 2HCl → 2KCl + H2SiO3

 


Typowe reakcje kwasów

Reakcje z metalami - produkty tej reakcji zależą od rodzaju metalu i kwasu
Większość kwasów reaguje z metalami aktywnym wg schematu:
kwas + metal → sól + wodór.
2HCl + 2Na → 2NaCl + H2
Fe + 2HCl → FeCl2 + H2

Z metalami mało aktywnymi (szlachetnymi):
Cu + 2H2SO4(stężony) → CuSO4 + SO2 + 2H2O
Cu + 4HNO3(stężony) → Cu(NO3)2 + 2NO2 + 2H2O
3Cu + 8HNO3(rozcieńczony) → 3Cu(NO3)2 + 2NO + 4H2O

Pasywacja - wytworzenie na powierzchni metalu cienkiej warstwy jego tlenku, która zapobiega dalszej reakcji utleniania. Stężony HNO3 powoduje pasywację chromu, żelaza i glinu. Następuje wówczas zatrzymanie reakcji.

kwas + tlenek metalu → sól + woda
2HNO3 + CaO → Ca(NO3)2 + H2O
2HCl + CuO → CuCl2 + H2O

kwas + zasada → sól + woda (reakcja zobojętniania)
H2SO4 + KOH → K2SO4 + 2H2O
Ca(OH)2 + H2SO4 → CaSO4 + 2H2O

Reakcje z solami: kwas 1 + sól 1 →  kwas 2 + sól 2 (trudno rozpuszczalna)
HCl + AgNO3 → AgCl + HNO3
Pb(NO3)2 + H2SO4 → PbSO4 + 2HNO3

Reakcje mocnych kwasów z solami słabych kwasów
2HCl + FeS → FeCl2 + H2S
H2SO4 + CaCO3 → CaSO4 + H2CO3

(N) Reakcje z niemetalami
C + 2 H2SO4(stężony) → CO2 + 2 SO2 + 2 H2O
S + 2 H2SO4 → 3 SO2 + 2 H2O
S + 2 HNO3 → H2SO4 + 2 NO
3 C + 4 HNO3 → 3 CO2 + 4 NO + 2 H2O

Porównanie mocy kwasów

Mocny kwas wypiera słaby kwas z jego soli.

Dośw. Reakcja Na2CO3 z HCl
Obserwacje: wydziela się bezbarwny, bezwonny gaz
Na2CO3 + HCl → NaCl + H2O + CO2
Wniosek: HCl jest mocniejszym kwasem niż H2CO3.

Dośw. Reakcja CaS z HNO3
Obserwacje: wydziela się bezbarwny gaz o nieprzyjemnym zapachu
CaS + 2HNO3 → Ca(NO3)2 + H2S

Wniosek: HNO3 jest mocniejszym kwasem niż H2S.

 


Zastosowanie niektórych kwasów

H2SO4
− do produkcji innych kwasów, barwników, środków wybuchowych, włókien sztucznych, nawozów sztucznych, śrdków piorących, leków
- do osuszania gazów
- elektrolit w akumulatorach ołowiowych

HNO3
− w rolnictwie (produkcja nawozów sztucznych)
- w przemysle farmaceutycznym
- do oczyszczania metali

H3PO4
− w rolnictwie (w produkcji nawozów sztucznych)
- w przemysle spożywczym (jako regulator kwasowości)
- składnik odrdzewiaczy

HCl
− jeden z najważniejszych kwasów w przemyśle
- do oczyszczania powierzchni metali
- do analizy minerałów

Przekaż darowiznę
Załóż konto | Zaloguj się

Copyright 2011-2019Chem24.pl Ta strona internetowa wykorzystuje pliki cookies. Możesz określić metody zapisywania oraz dostępu do cookies w swojej przeglądarce internetowej lub w konfiguracji usługi.