Chemia Liceum Gimnazjum Testy Matura

Powrót

Tlenki pierwiastków bloku s i p - właściwości i reakcje

Podział tlenków ze względu na charakter

I. Tlenki o charakterze kwasowym
- najczęściej są to tlenki niemetali: SO2, SO3, NO2, N2O3, P3O6, P4O10, CO2, ClO2, Cl2O6
- często są gazami w temp. pokojowej
- tlenki kwasowe, które łącząc się z wodą tworzą kwasy to bezwodniki kwasowe

II. Tlenki o charakterze zasadowym
- tworzą je metale
- są ciałami stałymi w temp. pokojowej

III. Tlenki amfoteryczne
- wykazują charakter kwasowy i  zasadowy
np. Al2O3, As2O3

IV. Tlenki obojętne
- nie reagują z kwasami , z zasadami, z wodą
- mogą rozpuszczać się w wodzie na zasadzie procesu fizycznego
NO, N2O, CO
 



Reakcje tlenków

Utlenianie do wyższych tlenków
2CO + O2  → 2CO2

Reakcje z kwasami       
tlenek zasadowy + kwas → sól + woda
Na2O + H2SO4  → Na2SO4 + H2O
CaO + 2HCl  → CaCl2 + H2O

tlenek amfoteryczny + kwas → sól + woda
Al2O3 + 6HCl  → 2AlCl3 + 3H2O
ZnO + H2SO4  → ZnSO4 + H2O

Reakcje z wodą (nie wszystkie tlenki zasadowe i tlenki kwasowe reagują z wodą)
tlenek zasadowy + woda → zasada
Na2O + H2O  → 2NaOH
CaO + H2O  → Ca(OH)2

tlenek kwasowy + woda → kwas
SO2 + H2O  → H2SO3
SO3 + H2O  → H2SO4
SiO2 + H2O → nie zachodzi

Reakcje tlenków zasadowych z tlenkami kwasowymi
tlenek kwasowy + tlenek zasadowy → sól
CaO + CO2  → CaCO3
Na2O + SO2  → Na2SO3

Reakcje z zasadami
tlenek kwasowy + zasada → sól + woda
SO3 + 2NaOH  → Na2SO4 + H2O
CO2 + 2KOH  → K2CO3 + H2O
SiO2 + 2KOH  → K2SiO3 + H2O

tlenek amfoteryczny + zasada
Al2O3 + 6 NaOH + 3 H2O → 2 Na3Al(OH)6

Ogólne zestawienie

Tlenki zasadowe X-O

+ H2O  → zasada
+ kwas → sól + H2O

Tlenki amfoteryczne

+ kwas → sól + H2O
+ zasada → zw.kompleksowy

Tlenki kwasowe X-O

+ zasada → sól + H2O
+ H2O  → kwas


Pierwiastki połączone z tlenem a układ okresowy

Pierwiastki tworzące tlenki typowo zasadowe znajdują się w grupie 1 i 2. Zasadowość tlenków maleje w okresie wraz ze wzrostem liczby atomowej pierwiastka związanego z tlenem. W grupie zasadowość tlenków wzrasta wraz ze zwiększającą się liczbą atomową pierwiastka połączonego z tlenem.
Tlenki litowców i berylowców (bez berylu) mają budowę jonową.

Pierwiastki tworzące tlenki typowo kwasowe znajdują się w grupie 17. Kwasowość tlenków maleje w okresie gdy maleje liczba atomowa pierwiastka połączonego z tlenem. W grupie kwasowość tlenku wzrasta, gdy  liczba  atomowa  pierwiastka  połączonego z tlenem maleje.

 


Zasosowanie wybranych tlenków

SO2
- konserwant E220 (produkcja win)
- gaz do dezynfekcji (np. szklarni)

CaO
− w budownictwie (wapno palone)
- w rolnictwie (podwyższa pH gleby)

SiO2
− do produkcji szkła
- środek suszący (silikażel)
- w budownictwie (piasek do zaprawy murarskiej)
- w optyce i elektronice

CO2
- chłodziwo (suchy lód)
- w gaśnicach
- składnik napojów gazowanych (E290)


 Doświadczenia na YouTube
Spalanie węgla, siarki i magnezu w tlenie

Przekaż darowiznę
Załóż konto | Zaloguj się

Copyright 2011-2019Chem24.pl Ta strona internetowa wykorzystuje pliki cookies. Możesz określić metody zapisywania oraz dostępu do cookies w swojej przeglądarce internetowej lub w konfiguracji usługi.