Tlen
Spis treści
Tlen
Ozon i dziura ozonowa
Tlen to jeden z najważniejszych pierwiastków chemicznych na Ziemi. Występuje w atmosferze jako cząsteczka O₂, bierze udział w procesach spalania, oddychania i korozji, a jego reaktywność wynika z obecności dwóch niesparowanych elektronów. W artykule omówiono właściwości tlenu, sposoby jego otrzymywania, tlenki oraz znaczenie ozonu i problem dziury ozonowej.
Materiał przeznaczony dla uczniów liceum realizujących podstawę programową z chemii.
Czego dowiesz się z tego artykułu
- jakie są właściwości fizyczne tlenu
- dlaczego tlen jest reaktywny
- jak otrzymuje się tlen w laboratorium i przemyśle
- jak przebiega rozkład nadtlenku wodoru
- czym jest ozon i jak powstaje
- na czym polega dziura ozonowa
Fragment artykułu
Tlen występuje w postaci cząsteczek O₂, w których znajdują się dwa niesparowane elektrony. To właśnie one odpowiadają za jego aktywność chemiczną. W laboratorium tlen można otrzymać m.in. poprzez rozkład manganianu(VII) potasu:
2KMnO₄ → K₂MnO₄ + MnO₂ + O₂
Innym sposobem jest rozkład nadtlenku wodoru, który zachodzi szybciej w obecności katalizatora, np. MnO₂:
2H₂O₂ → 2H₂O + O₂
Tlen tworzy również odmianę alotropową — ozon O₃. W stratosferze powstaje on pod wpływem promieniowania UV i chroni Ziemię przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym. Z kolei w przyziemnej warstwie atmosfery ozon jest zanieczyszczeniem powietrza.
Ucz się skutecznie, dokładnie pod wymagania
- Wszystkie reakcje tlenu w jednym miejscu
- Przejrzyste schematy i równania
- Dostęp do wszystkich działów podręcznika
- Brak reklam i zbędnych dodatków
Dołącz do tysięcy uczniów uczących się z Chem24. Bez zobowiązań.
Pełna wersja artykułu zawiera
- stopnie utlenienia tlenu i ich przykłady
- reaktywność tlenu wynikającą z niesparowanych elektronów
- otrzymywanie tlenu: KMnO₄, HgO, elektroliza, destylacja powietrza, H₂O₂
- rola katalizatorów i inhibitorów w rozkładzie nadtlenku wodoru
- ozon — powstawanie, właściwości, znaczenie
- mechanizm powstawania i rozpadu ozonu w stratosferze
- przyczyny i skutki dziury ozonowej
- wpływ działalności człowieka na warstwę ozonową
Chcesz kontynuować naukę?
- Dostęp do pełnych lekcji i przykładów
- Wyjaśnienia trudnych pojęć krok po kroku
- Możliwość zadawania pytań
- Zero reklam
Ucz się szybciej i skuteczniej z Chem24.
Najczęstsze pytania
Dlaczego tlen jest reaktywny?
Ponieważ cząsteczka O₂ zawiera dwa niesparowane elektrony, które ułatwiają udział w reakcjach utleniania.
Jak powstaje ozon w atmosferze?
Pod wpływem promieniowania UV cząsteczki O₂ rozpadają się na atomy tlenu, które następnie reagują z innymi cząsteczkami O₂, tworząc O₃.
Co to jest dziura ozonowa?
To obszar atmosfery, w którym stężenie ozonu spadło o ponad 50% wskutek reakcji z tlenkami azotu, związkami chloru i bromu.